Me një reagim publik në rrjetet sociale, Fatmir Gjoni ka ngritur një shqetësim të fortë për rritjen e rasteve me sëmundje të rënda, veçanërisht me kancer, në zonën Orikum–Dukat–Tragjas, duke kërkuar një hetim të thelluar dhe të pavarur për të zbuluar nëse burimi i këtij fenomeni lidhet me ndotje të mundshme mjedisore në qendrën ushtarake të Pashalimanit.
Sipas tij, “rritja e rasteve me kancer midis banorëve të asaj zone nuk duket si një rastësi natyrore”. Ai shprehet se dyshimet për ndotje të ajrit, ujit apo tokës duhen hetuar me seriozitet, sidomos për periudhën pas vitit 1997, kur në zonën ushtarake mund të jenë përdorur ose ruajtur substanca kimike dhe materiale të rrezikshme.
“Besoj se është e domosdoshme të bëhet një hulumtim i thelluar për të kuptuar nëse ka pasur ndotje apo përdorim të materialeve të rrezikshme. Për fatkeqësinë e njerëzve që jetojnë aty, duket e qartë se diçka e pazakontë ka ndodhur,” – shkruan Gjoni, duke kërkuar transparencë dhe përgjegjësi nga autoritetet.
Hapat që Gjoni propozon për veprim
Në postimin e tij, ai rendit disa hapa konkretë për të nisur hetimin:
1. Mbledhja e të dhënave mbi rastet e diagnostikuara me kancer, duke përfshirë vitet dhe vendbanimet.
2. Kërkesë zyrtare drejtuar Institutit të Shëndetit Publik dhe Agjencisë Kombëtare të Mjedisit për një studim mjedisor dhe epidemiologjik në zonë.
3. Analiza mjedisore të ujit, tokës dhe ajrit për praninë e metaleve të rënda, kimikateve apo ndotjeve radioaktive.
4. Hetim historik për aktivitetet ushtarake apo industriale në Pashaliman, veçanërisht për periudhën para dhe pas vitit 1997.
5. Përfshirja e universiteteve dhe mediave për të siguruar ekspertizë shkencore dhe transparencë për publikun.
6. Kërkimi i mbështetjes ndërkombëtare nga organizata që merren me hetime mjedisore dhe shëndetin publik.
Në fund të mesazhit, Gjoni shprehet i tronditur nga situata dhe bën apel për veprim të menjëhershëm:
“Uroj që dikush që mendon se duhet bërë diçka ta shtyjë më tej këtë shqetësim. Mbase shpëtohen jetë të tjera të pafajshme.”
Ky reagim ka ngjallur interes dhe komente të shumta në rrjet, duke rikthyer në vëmendje çështjen e ndotjes mjedisore në zonat ushtarake dhe mungesën e studimeve publike mbi ndikimin e saj në shëndetin e banorëve.
© 2026 Gazeta Korrieri.