Një gjykatë në Maltë ka shpallur të pafajshëm biznesmenin Yorgen Fenech, i cili akuzohej se kishte organizuar dhe nxitur vrasjen e gazetares së njohur investigative Daphne Caruana Galizia.
Fenech, 44 vjeç, u shpall i pafajshëm të mërkurën, në përfundim të një gjyqi me juri që zgjati disa javë. Ai përballej me akuzën e bashkëpunimit në vrasje, si dhe me një akuzë më të lehtë për bashkim kriminal me qëllim kryerjen e vrasjes. Nëse do të shpallej fajtor, ai mund të dënohej me burgim të përjetshëm.
Juria e shpalli Fenech të pafajshëm për të dyja akuzat me një rezultat 8 vota pro pafajësisë kundrejt 1, pas rreth tetë orësh diskutime.
Vendimi shkaktoi reagime të forta në sallën e gjyqit në Valletta. Familjarët e Daphne Caruana Galizia u panë duke qarë pas shpalljes së vendimit, ndërsa të afërmit e Fenech festuan jashtë dhe brenda gjykatës.
Familja e gazetares së vrarë deklaroi se, nëntë vjet pas vrasjes brutale të Daphne-s, dështimet institucionale që bënë të mundur krimin ende nuk janë trajtuar dhe nuk janë reformuar.
“Drejtësia e qëndrueshme do të thotë që askush të mos përballet më me të njëjtat rreziqe”, tha familja, duke theksuar se shteti maltez nuk arriti ta mbronte jetën e gazetares dhe se vendi ka detyrimin të parandalojë humbjen e jetëve të tjera.
Vrasja e Daphne Caruana Galizia më 16 tetor 2017 tronditi Maltën dhe komunitetin gazetaresk në të gjithë Europën. Gazetarja, e cila ishte 53 vjeçe, u vra kur një bombë shpërtheu në makinën e saj pranë shtëpisë. Ajo ishte bërë e njohur për hetimet e saj mbi korrupsionin dhe lidhjet mes biznesit dhe elitës politike të Maltës.
Prokuroria argumentoi gjatë gjyqit se Fenech kishte motiv për eliminimin e gazetares, pasi ajo dyshohet se ishte pranë publikimit të informacioneve që mund ta dëmtonin atë.
Fenech i ka mohuar vazhdimisht akuzat dhe ka deklaruar se nuk kishte urdhëruar vrasjen.
Vrasja shkaktoi protesta masive, duke nxitur një krizë politike që çoi në dorëheqjen e kryeministrit të atëhershëm, Joseph Muscat.
Fëmijët e gazetares, të cilët ndodheshin në sallën e gjyqit kur u lexua vendimi, reaguan përmes një deklarate të publikuar në Facebook. Ata thanë se vendimi e privoi nënën e tyre nga drejtësia që meritonte.
“Nëntë vjet pas vrasjes brutale të Daphne-s, dështimet institucionale që lejuan vrasjen e saj mbeten të pazgjidhura dhe të pareformuara”, thuhej në deklaratë.
Fenech ishte i fundit nga gjashtë personat e akuzuar për komplot në vrasjen e gazetares që përfundoi në gjyq.
Caruana Galizia ishte një gazetare investigative e njohur për shkrimet e saj mbi korrupsionin dhe lidhjet mes politikës dhe biznesit në Maltë. Raportimet e saj u përqendruan edhe te persona pranë kryeministrit të atëhershëm Joseph Muscat, ndërsa ajo kishte denoncuar gjithashtu kompani të regjistruara në parajsa fiskale, të zbuluara përmes Panama Papers.
Pak para vrasjes, gazetarja përballej me më shumë se 40 padi për shpifje.
Një hetim i pavarur i publikuar në vitin 2021 arriti në përfundimin se shteti maltez duhej të merrte përgjegjësi për krijimin e një klime pandëshkueshmërie që kishte kontribuar në vrasjen e saj.
Fenech ishte pjesë e një konsorciumi që kishte fituar një kontratë të diskutueshme me qeverinë malteze për ndërtimin e një termocentrali.
Arrestimi i tij në vitin 2019, ndërsa po largohej nga Malta me jahtin e tij, shkaktoi protesta të mëdha në vend dhe shtoi presionin ndaj qeverisë, duke çuar përfundimisht në dorëheqjen e Muscat.
Në vitin 2022, George Degiorgio dhe vëllai i tij Alfred pranuan fajësinë për vrasjen dhe u dënuan me nga 40 vjet burg.
Në vitin 2025, Jamie Vella dhe Robert Agius u dënuan me burgim të përjetshëm pasi u shpallën fajtorë për bashkëpunim në vrasje. Ata u akuzuan për sigurimin e bombës që vrau gazetaren.
Ndërkohë, Vincent Muscat pranoi fajësinë në vitin 2021 dhe u dënua me 15 vjet burg.
Një tjetër person, një shofer taksie që pretendoi se kishte shërbyer si “ndërmjetës” në këtë çështje, mori një falje presidenciale në vitin 2019 në këmbim të dëshmisë së tij.
