Në një nga korridoret e QSUT, një i moshuar zgjat dorën me disa kartëmonedha. Nuk po kërkon një shërbim luksi. Nuk po blen ilaçe jashtë liste. Po përpiqet të sigurojë diçka që në letër e ka të garantuar: kujdesin shëndetësor.
Skena është e zakonshme. Përsëritet në korridoret e QSUT-së, në heshtje, pa zë, pa kamera zyrtare dhe pa videot e ministres që propagandon atë që nuk ekziston. Një gjest i vogël, por që flet shumë. Sepse paratë nuk jepen nga mirënjohja. Jepen nga pasiguria. Nga frika se mos mbetesh në pritje. Nga ankthi se mos operacioni shtyhet. Nga ndjenja se pa “një kafe”, sistemi nuk lëviz.
Për fat të keq ky nuk është një episod i izoluar. Është një kulturë e krijuar ndër vite, një perceptim i rrënjosur thellë: që shërbimi publik funksionon më mirë kur shoqërohet me një pará në dorë. Edhe kur askush nuk ta kërkon drejtpërdrejt, ti ndihesh i detyruar ta ofrosh. Sepse shëndeti nuk është fushë delikate dhe i pashpresë për ta marrë falas në Shqipëri.
Dhe pikërisht këtu lind pyetja: çfarë do të thotë “shëndetësi falas”, nëse pacienti ndien nevojën të paguajë për të marrë atë që është bazë?
Kur një qytetar paguan jo për një privilegj, por për të shmangur neglizhencën, kemi të bëjmë me një problem që shkon përtej individëve. Është çështje besimi dhe dështim i sistemit.
Sepse një sistem i drejtë nuk duhet ta vendosë pacientin përballë zgjedhjes mes dinjitetit dhe sigurisë.
