Vetëm një javë pas takimit të Presidentit Donald Trump me Vladimir Putinin në Alaskë, përpjekjet për paqe në Ukrainë duket se po shkojnë drejt një ngërçi.
Ndërkohë që Shtëpia e Bardhë përpiqet të paraqesë përparim në dialog, realiteti në terren është krejt ndryshe: Rusia po intensifikon sulmet, ndërsa përpjekjet diplomatike nuk po japin rezultat.
Netët e fundit, Rusia ndërmori një nga sulmet më të ashpra me raketa dhe dronë të muajve të fundit, duke goditur edhe një kompani amerikane prodhuese në Ukrainën Perëndimore – shumë larg vijës së frontit. Ky ishte një mesazh i qartë dhe i dhunshëm ndaj çdo ideje për “paqe të shpejtë”.
Diplomaci e bllokuar dhe një paqe që nuk po vjen
Sipas burimeve të CNN, përpjekjet e Trump për të ndërmjetësuar paqen janë vënë në dyshim jo vetëm nga qëndrimi i Rusisë, por edhe nga mungesa e një plani të qartë. Takimi i tij me Putinin në Alaskë u paraqit si një sukses mediatik, por në thelb nuk ndryshoi asgjë në realitetin brutal të luftës.
Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky vazhdon të luajë një lojë të vështirë diplomatike, duke u përpjekur të mos përplaset me Trump, por pa pranuar “paqen e helmuar” që Moska ofron. Një marrëveshje që do të përfshinte dorëzimin e territorit të Donbasit, sipas Zelenskyt, do të ishte vetëm një përgatitje për ofensivën e ardhshme ruse ndaj Kievit.
Lavrov dhe loja e vjetër sovjetike
Ministri i Jashtëm rus, Sergey Lavrov, ka marrë përsipër ta ngadalësojë çdo nismë për paqe, duke përdorur taktika të vjetra diplomatike për të përçarë SHBA-të dhe Europën. Ai ka akuzuar aleatët perëndimorë se po përpiqen të sabotojnë “përparimin” që sipas tij nisi në samitin e Alaskës.
Moska po përdor kohën për të avancuar në terren, ndërsa diplomacia shërben si një perde tymi për ambiciet e Putinit. Qëllimi? Një marrëveshje që e bën Ukrainën një shtet vasal, me Perëndimin të detyruar të njohë ndikimin rus.
Trump, mes dëshirës për lavdi dhe mungesës së detajeve
Ndërkohë, Trump ka deklaruar se është i vetmi lider që mund të flasë me të dyja palët dhe ka paralajmëruar një takim të mundshëm mes Zelenskyt dhe Putinit që këtë javë – një ide që tashmë duket e paarritshme. Ai pretendon se Putin është i gatshëm të negociojë, por faktet e fundit në terren tregojnë të kundërtën.
Në një deklaratë të çuditshme me mikrofon të hapur në Shtëpinë e Bardhë, Trump i tha presidentit francez Emmanuel Macron: “Unë mendoj se ai (Putin) do të bëjë një marrëveshje për mua, e kupton?” – një sinjal i besimit të vazhdueshëm të Trump ndaj një lideri që ka treguar zero gatishmëri për kompromis.
Në rrjete sociale, Trump ka shprehur zhgënjim për ngërçin, madje duke sugjeruar se Ukraina duhet të sulmojë territorin rus për të fituar luftën:
“Është e pamundur të fitosh një luftë pa sulmuar vendin e pushtuesit,” shkroi ai, duke ngritur pikëpyetje serioze mbi konsistencën e qëndrimeve të tij.
Europianët përpiqen, por pa Trump nuk mund të shkojnë larg
Liderët europianë kanë treguar unitet gjatë një vizite në Uashington këtë javë, duke i bërë thirrje Trump të distancohet nga Putini. Por planet e tyre për sigurinë pas përfundimit të luftës mbeten të paqarta dhe të parealizueshme pa përfshirjen e SHBA-ve.
Një plan serioz do të kërkonte që Britania dhe Franca të ishin të gatshme të përballeshin ushtarakisht me Rusinë nëse kjo do të kërcënonte sërish Ukrainën, dhe që Moska të pranonte një marrëveshje që përfshin trupa perëndimore në Ukrainë – dy skenare që duken të pamundura për momentin.
Rruga e vështirë përpara
Sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, e përshkroi më së miri situatën në një intervistë për ABC:
“Jemi ende shumë larg një marrëveshjeje paqeje. Nuk jemi as pranë saj.”
Ndërsa Rusia vazhdon të dërgojë raketa dhe dronë në Ukrainë – përfshirë edhe një sulm të drejtpërdrejtë ndaj një kompanie amerikane në Zakarpattia që plagosi 19 vetë – duket se çdo ide për një përfundim të afërt të luftës është thjesht një iluzion.
Zelensky e përshkroi këtë sulm si “një goditje të qëllimshme ndaj investimeve amerikane”, një provokim që vështirë se mund të shihet si aksidental, duke njohur obsesionin e Putinit me simbolikën.
Shtëpia e Bardhë, ndërkohë, përpiqet të ruajë optimizmin publikisht. Zëdhënësja Karoline Leavitt tha:
“Para fitores së jashtëzakonshme të Trump në nëntor, nuk kishte asnjë fund në horizont për këtë gjakderdhje. Tani ka dritë në fund të tunelit. Presidenti Trump është presidenti i paqes.”
Por për shumë analistë, qasja e Trump ndaj Rusisë mbetet e paqartë, shpesh e rrezikshme, dhe e ndikuar më shumë nga dëshira për lavdi personale sesa nga një strategji e mirëfilltë diplomatike.
