Në ditën e gjashtë të një misioni hënor që ka ringjallur interesin global në eksplorimin e hapësirës dhe ka rigjallëruar synimet e NASA-s për t’u rikthyer në hënë, astronautët e Artemis II fluturuan më larg Tokës se çdo njeri para tyre.
Gjatë një fluturimi gjashtëorësh, ekuipazhi i kapsulës Orion kapi pamje të anës së largët të hënës që nuk janë parë kurrë më parë, ndërsa nderoi astronautët që hapën rrugën për misionin e tyre rekordthyes. The Guardian sjell 5 momentet më të rëndësishme të kësaj dite historike:
1- Thyerja e një rekordi 56-vjeçar
Katër astronautët thyen rekordin e vendosur nga misioni Apollo 13, duke arritur një distancë prej 406,778 km nga Toka, rreth 6,600 km më shumë se rekordi i mëparshëm.
Ky fluturim ndjek një trajektore hënore me kthim të lirë, që përdor gravitetin e Tokës dhe Hënës për t’i kthyer astronautët në shtëpi me më pak karburant.
2- Dokumentimi i Hënës nga afër
Për më shumë se 6 orë, ekuipazhi dokumentoi sipërfaqen e Hënës, duke ofruar një perspektivë njerëzore të paprecedentë.
Astronautët u dhanë shkencëtarëve në Hjuston komente të vazhdueshme mbi atë që po shihnin. “Një pamje kaq madhështore këtu jashtë”, tha Reid Wiseman ndërsa bënte fotografi.
Disa maja ishin aq të ndritshme, tha piloti Victor Glover, sa dukeshin sikur ishin të mbuluara me borë. Specialistja e misionit Christina Koch i përshkroi krateret hënore si një “abazhur me vrima të vogla si gjilpëra dhe dritë që shkëlqente”.
Përveç fotografimit të skenave me kamera Nikon të fuqishme, astronautët përdorën edhe iPhone-ët e tyre për fotografi të improvizuara.
Ata fotografuan zona të ndryshme, përfshirë vendet ku kanë zbritur misionet Apollo 12 dhe Apollo 14, si dhe rajonin e polit jugor një objektiv i ardhshëm për ulje.
3- “Do t’ju shohim në anën tjetër”
Gjatë kalimit në anën e largët të Hënës, komunikimi me Tokën u ndërpre për rreth 40 minuta.
Para ndërprerjes, astronautët dhanë mesazhin: “Do t’ju shohim në anën tjetër”. Ky moment rikujtoi misionet e viteve ’60-’70, kur i njëjti fenomen krijoi ankth në qendrat e kontrollit.
4- Një mesazh nga e kaluara
Ekuipazhi e filloi ditën e rëndësishme me zërin e Jim Lovell, komandantit të Apollo 13, i cili regjistroi një mesazh zgjimi dy muaj para vdekjes së tij gushtin e kaluar.
“Mirë se vini në lagjen time të vjetër”, tha Lovell, i cili gjithashtu fluturoi në Apollo 8, vizita e parë hënore e njerëzimit. “Është një ditë historike dhe e di sa të zënë do të jeni, por mos harroni të shijoni pamjen”.
Ai kishte marrë pjesë edhe në misionin historik Apollo 8, vizita e parë njerëzore në orbitën e Hënës.
Ekuipazhi po udhëtonte me copën e mëndafshtë të Apollo 8 që shoqëroi Lovell në hënë dhe e tregoi atë ndërsa afrohej fluturimi vendimtar. “Është thjesht një nder i vërtetë ta kemi atë në bord me ne”, tha Wiseman. “Le të shkojmë të kalojmë një ditë të mrekullueshme.”
5- Një moment emocional në hapësirë
Pas thyerjes së rekordit, astronautët kërkuan të emërtonin dy kratere të rinj në Hënë.
Njëri u propozua të quhej “Integrity”, ndërsa tjetri “Carroll”, në nder të bashkëshortes së ndjerë të komandantit të ekuipazhit Reid Wiseman. Momenti ishte shumë emocional, duke bërë që ekuipazhi të shpërthente në lot.
Propozimi do të shqyrtohet nga International Astronomical Union, organizata përgjegjëse për emërtimin e objekteve qiellore.
